Od kursanta do partnera. Historia, która zaczęła się w Polsce
Rzemiosło w Japonii
W sierpniu 2025 roku przyleciał do mojej pracowni szkoleniowej Yu Sakurai – właściciel japońskiej pracowni Chair Bank w Shiogamie i Sendai.
Na co dzień nie prowadzę już szkoleń indywidualnych. W tym przypadku zrobiłem jednak wyjątek. To właśnie wtedy wszystko się zaczęło i zrodził się pomysł na współpracę w zakresie edukacji tapicerskiej pomiędzy Polską a Japonią.
Yu przyleciał, aby poznawać nas, europejskie tapicerstwo tradycyjne oraz historyczne techniki stosowane przez pokolenia rzemieślników.
Chciał również zobaczyć, jak funkcjonuje moja szkoła tapicerstwa dla dorosłych oraz stworzony przez nas model edukacji rzemieślniczej, który od wielu lat rozwijam w Polsce.
Wtedy nie przypuszczałem jeszcze, że kilka miesięcy później spotkamy się ponownie po drugiej stronie świata.
W Japonii powitano nas nie tylko polską flagą, ale również wspaniałą gościnnością i serdecznością.
Spędziłem tutaj razem z Kasią fantastyczny czas, za co jesteśmy ogromnie wdzięczni.
Yu przez wiele lat studiował tapicerstwo tradycyjne we Francji, dlatego szczególne miejsce w jego działalności zajmują francuskie antyki, które sprowadza do Japonii pod marką 14e.
Europejskie meble, antyki i przedmioty z duszą cieszą się w Japonii dużym zainteresowaniem. Kupują je kolekcjonerzy, miłośnicy designu oraz osoby, które cenią historię i prawdziwe rzemiosło.
W Japonii poprowadziłem masterclass z tapicerstwa tradycyjnego dla rzemieślników, którzy przyjechali, a nawet przylecieli z różnych zakątków kraju.
Europejskie tapicerstwo tradycyjne w Japonii
Głównym tematem Masterclass było tapicerstwo tradycyjne. Uczestnicy poznawali rozwiązania stosowane przez pokolenia europejskich rzemieślników, wykorzystywane przy renowacji mebli zabytkowych oraz wykonywaniu tapicerki zgodnie z historycznymi technologiami.
Podczas szkolenia pracowaliśmy na przekroju oparcia fotela w stylu Ludwika XVI. Dzięki temu uczestnicy mogli zobaczyć nie tylko gotowy efekt, ale również wszystkie warstwy konstrukcyjne ukryte pod tkaniną.
To właśnie takie detale pokazują, jak skomplikowanym rzemiosłem jest tapicerstwo. Każda warstwa ma określone zadanie, a końcowy efekt zależy od doświadczenia, dokładności oraz znajomości materiałów.
Dla wielu uczestników był to pierwszy kontakt z dawnymi technikami, które przez setki lat rozwijały się w europejskich warsztatach tapicerskich.
Zainteresowanie wzbudziły naturalne materiały oraz sposoby ich formowania.
To wiedza, która dziś staje się coraz rzadsza nawet w Europie.
Właśnie dlatego możliwość przekazywania tych umiejętności kolejnym rzemieślnikom, nawet po drugiej stronie świata, była dla mnie wyjątkowym doświadczeniem.
Szczególne wrażenie zrobiło na mnie zaangażowanie uczestników. Wielu z nich przyjechało, a nawet przyleciało z odległych zakątków Japonii, aby przez kilka dni wspólnie praktykować. Takie podejście do nauki i rozwoju budzi ogromny szacunek.
W mojej pracowni od lat goszczę uczestników z różnych krajów świata, dlatego wiem, że za taką podróżą zawsze stoi coś więcej niż zwykła ciekawość. To inwestycja czasu, pieniędzy i ogromnej determinacji. Tym bardziej doceniam, że zdecydowali się poświęcić ten czas na naukę ze mną i wymianę doświadczeń.
Rzemiosło w Japonii
Dlaczego kurs z tradycyjnego tapicerstwa tradycyjnego dla Japończyków jest czymś wyjątkowym?
Przez stulecia codzienne życie w Japonii wyglądało zupełnie inaczej niż w Europie. Japończycy siedzieli na matach tatami, korzystali z poduszek zabuton i spali na materacach futon. Klasyczne tapicerowane krzesła, fotele czy sofy nie były częścią ich tradycyjnej kultury w takim stopniu jak w Europie.
W latach 1853–1854 Perry przybył do Japonii z flotą amerykańską i doprowadził do otwarcia kraju na kontakty z Zachodem. Po restauracji Meiji w 1868 roku w Japonii zaczęto stopniowo przejmować zachodnie zwyczaje, w tym korzystanie ze stołów, krzeseł oraz mebli tapicerowanych.
Chair Bank.
Yu Sakurai oraz Kasia Kądziela przed siedzibą Chair Bank. Polska flaga i japoński akcent – Nike × UNDERCOVER Daybreak University Red, 2019r. Projekt Jun Takahashi.
Rzemiosło w Japonii
Aleksander Kądziela Japonia 2026
Dla europejskiego mistrza tapicerstwa fotel Ludwika XVI, włosie końskie, trawa zamorska, naturalne materiały oraz historyczne technologie są częścią wielowiekowego dziedzictwa rzemieślniczego.
W Japonii wiedza ta jest znacznie mniej dostępna i właśnie dlatego wzbudza tak duże zainteresowanie.
Podczas warsztatów Masterclass uczestnicy mogli poznać nie tylko gotowy mebel, ale również wszystkie warstwy ukryte pod tkaniną.
Mogli zobaczyć naturalne materiały wyściółkowe, takie jak włosie końskie, trawa zamorska czy włókno kokosowe, oraz pracować tradycyjnymi narzędziami.
Dla uczestników była to okazja do pracy z materiałami stosowanymi w tapicerstwie tradycyjnym. Ręcznie wykonywane ściegi, ścieg krawędziowy, tradycyjne wypełnienia naturalne oraz zachowanie oryginalnej technologii od pokoleń stanowią podstawę tapicerstwa historycznego.
Ciekawostką jest fakt, że zarówno w Polsce, jak i w Japonii przez setki lat wykorzystywano naturalne materiały do przygotowywania miejsc do spania.
Nasi przodkowie spali na siennikach wypełnionych słomą lub sianem, natomiast w Japonii wykorzystywano słomę ryżową.
Mimo dzielącej nas odległości, przez setki lat w obu kulturach żyło się skromnie, wykorzystując to, co dawała natura.
Sendai Tansu. Japońskie meblarstwo z historią
Podczas tego wyjazdu odwiedziłem również miejsca związane z tradycyjnym rzemiosłem regionu Miyagi.
Szczególne wrażenie zrobiła na mnie pracownia Sendai Tansu – tradycyjnego japońskiego meblarstwa, słynącego z ręcznie wykonywanych mebli oraz charakterystycznych, ręcznie kutych okuć.
Dzięki gościnności Junichiego Sasakiego, Shuichiego Sekiyi oraz YU Sakurai miałem okazję poznać historię tego rzemiosła od środka.
Otrzymałem również wyjątkowe, ręcznie wykonane upominki oraz próbki drewna, które zabiorę do Szkoły Drzewnej w Garbatce-Letnisku jako materiał edukacyjny dla uczniów.
Aleksander Kądziela Yu Sakurai
Wartość mebla: około 85 000 zł.
Japończycy kochają rzemiosło i europejskie antyki
Dzięki YU odwiedziliśmy targ staroci w Tokio, gdzie wystawia się jego firma oraz wielu znajomych. Sami pewnie nigdy byśmy tam nie trafili.
Wśród stoisk można było znaleźć krzesła, fotele, manekiny krawieckie, porcelanę, dodatki oraz meble sprowadzane głównie z Francji.
Niektóre ceny pokazuję poniżej.
Tokio, Kioto i trochę Japonii od środka
Podczas tego wyjazdu odwiedziliśmy Sendai, Matsushimę, Shiogamę, Tokio, Jokohamę oraz Kioto i wiele innych miejsc.
Na naszej trasie znalazły się między innymi Fushimi Inari Taisha, Kiyomizu-dera, Ginkaku-ji, Sanjūsangen-dō, dzielnica Gion, Tokyo Skytree, Yasukuni-jinja, Yūshūkan Museum, Matsushima, Zuigan-ji, Godaidō, Garyūbai, Yunohara Onsen Motoyu Reisen-tei, Yume Messe Miyagi oraz targ staroci w Tokio.
Podróżowaliśmy Shinkansenem, jedząc ekibeny, odwiedzaliśmy lokalne restauracje, próbowaliśmy sushi, sashimi, ramen, udon, okonomiyaki, dango, ostryg z Matsushimy oraz wielu innych lokalnych potraw.
Mieliśmy okazję zobaczyć zarówno nowoczesną Japonię, jak i miejsca, w których historia obecna jest na każdym kroku.
Był historyczny onsen, świątynie Kioto, rejs po Zatoce Matsushima, targ antyków w Tokio, tradycyjne rzemiosło regionu Miyagi oraz – co najważniejsze – spotkania z ludźmi, którzy każdego dnia pielęgnują i rozwijają swoje rzemieślnicze tradycje.
Ten wyjazd pokazał mi, że Japonia to nie tylko nowoczesne technologie i szybkie pociągi. To również szacunek do tradycji, historii, jakości pracy i ciągłego doskonalenia swoich umiejętności.
Yunohara Onsen Motoyu Reisen-tei
Jednym z najbardziej niezwykłych miejsc, które odwiedziliśmy podczas pobytu w Japonii, był Yunohara Onsen Motoyu Reisen-tei.
To historyczny onsen działający od ponad 200 lat, położony z dala od dużych miast, w otoczeniu gór i natury.
Obiekt pozostaje od pokoleń w rękach jednej rodziny i do dziś jest ważną częścią lokalnej społeczności.
Onsen to tradycyjna japońska łaźnia wykorzystująca naturalne gorące źródła geotermalne. Kąpiele w onsenach są częścią japońskiej kultury od setek lat i dla wielu mieszkańców stanowią ważny element odpoczynku oraz codziennego życia.
Mieliśmy ogromne szczęście poznać właścicielkę obiektu, nazywaną przez wszystkich po prostu „Mamą”.
Niezwykle serdecznie nas ugościła, opowiedziała o historii tego wyjątkowego miejsca i sprawiła, że od pierwszej chwili czuliśmy się jak mile widziani goście. Otrzymaliśmy również piękne prezenty, które będą dla nas pamiątką tej wizyty i niezwykłej japońskiej gościnności.
Dzięki temu mogliśmy zobaczyć Japonię nieturystyczną.
Ciekawostką mogą być również zasady korzystania z onsenu. Kobiety i mężczyźni kąpią się osobno, a do stref kąpielowych wchodzi się bez stroju kąpielowego. Dla Japończyków jest to naturalna część wielowiekowej tradycji związanej z relaksem, higieną i szacunkiem dla innych gości.
Była to zupełnie inna Japonia niż Tokio czy Kioto – spokojna, autentyczna i bardzo związana z tradycją.
Trzęsienie ziemi w Japonii
Być w Japonii i nie przeżyć trzęsienia ziemi?
15 maja, podczas pobytu w Sendai, siedzieliśmy w lokalu OMNT wyposażonym w meble dostarczone przez firmę YU, gdy nagle wszystkie telefony wokół nas wydały głośny alarm, na ekranach pojawiło się ostrzeżenie o nadchodzącym trzęsieniu ziemi.
Kilka sekund później zaczęło bujać.
Mimo że jesteśmy przyzwyczajeni do szkód górniczych i wstrząsów na Śląsku, było to zupełnie inne doświadczenie.
Tego dnia trzęsienie ziemi o magnitudzie 6,7 wystąpiło u wybrzeży prefektury Miyagi. Na szczęście nie wystąpiło tsunami i nie trzeba było ewakuować lokalu.
Shiogama – wieczór integracyjny z uczestnikami szkolenia. Liczba podawanych dań mogła śmiało konkurować z polskim weselem.
Pojechałem, aby dzielić się wiedzą o tapicerstwie tradycyjnym.
Wróciłem bogatszy o nowe znajomości, spotkania, rozmowy i wspomnienia, których nie da się zaplanować.
To był czas wspólnej pracy, poznawania kultury i codziennego życia po drugiej stronie świata.
Dziękuję wszystkim, których spotkaliśmy podczas tej podróży.
Szczególne podziękowania kieruję do uczestników Masterclass za zaangażowanie, zespołu Chair Bank za gościnność oraz YU Sakurai za możliwość wspólnej realizacji tego projektu.